धेरै थरी खाना एकैपटक मिसाएर खादा भोजन विरूद्ध हुन्छ।

 आजभोली मिक्स खानाको प्रचलन निकै बढेर गएको छ। मिक्स गेडागुडी, मिक्सफ्रुट, मिक्सकरी, मिक्सजुस, मिक्सदाल, अनि बफेटमा त कति मिक्स कति मिक्स ।

हाम्रो पाचन प्रणालीको सीमा छ । १० किलो भारवहन क्षमताको तराजु मा १०० किलो जोख्दा के हुन्छ? आफै विचार गरौ ।

हामी आधुनिक हुदै गर्दा आयुर्वेद ले बताएका खानामा हुने रस, गुण, वीर्य, विपाक  र प्रभाव को Concept मा विर्को लगाइदिएम । शरीरमा रस, रक्त, मांस, मेद, अस्थि, मज्जा, शुक्र र आोज छन् । जसको पोषण खानाबाट हुन्छ। 

धेरै थरी खाना एकैपटक मिसाएर खादा भोजन विरूद्ध हुन्छ। जसले शरीरमा हानीकारक विष (आम) पैदा गर्दछ । यसरी सुक्ष्म रुपमा शरीरमा थुप्रिदै गएको विषले कालान्तरमा नसर्ने रोग निम्त्याउने गर्छ ।

मिक्सको संस्कृति अन्त गरौं। मिलेको मिक्स स्वस्थप्रद हुन्छ। आयुर्वेदले षडरसयुक्त भोजनलाइ सन्तुलित भोजनको रुपमा परिभाषित गरेको छ न कि अहिले हामीले विकास गरेको मिक्स खाना संस्कृति लाइ ।

उही देश उही प्रकृति उही मानिस उही वंश वा उही जीन तर हाम्रा पूर्खा स्वस्थ तर हामी रोगी किन भैरहेका छौ । नसर्ने रोग किन बढिरहेका छन् दिनानूदिन?

हावामा फोसिल फ्यूल इमिसनको विष, पानीमा क्लोरिन विष, उब्जाउने माटोमा रासायनिक मल विष, वाली नाली तरकारीमा कीटनाशक र छिटै बढाउने फलाउने विष , वोतल बन्द र पाकेटबन्द खानामा कलरिङ्ग एजेन्ट, फ्लेभरिङ्ग एजेन्ट,एडिटिभ प्रिजर्भेटिभ विष, खानेनूनमा आयोडिन विष, फ्रोजन माछामा फर्मालिन विष, चिकन(ब्रोइलर कुखुरा)मा रानीखेतको सुइ र स्टेरोइडको विष, सन्फ्लावर तेलमा पामसिडको विष, फलफूलको बोक्रामा कोटिङ्ग गरिने विष यसरी विषैविषको को महासागरमा हामी बाँचिरहेका छौ ।

हुनेखाने, जान्नेसुन्नेले अर्गानिक खाना पनि मिक्स गरेर विष ।

भान्सामा सात्विक खाना पकाएर फ्रिजमा कोचेर वासी बनाई तामसी बनाएर विष।

हाम्रो पाचन प्रणालीको सीमा बुझौ । मिक्स खाना संस्कृति को अन्त्य गरौं ।

ज्ञानमा पनि विष । सामजिक सञ्जाल तिर एआइ प्रयोग गरेर लेखिएका लेख प्रति विचार गरौं । AI can make mistakes. खाना र जीवनशैली सम्बन्धी कुनै लेखको कुरा ग्रहण गर्नुपूर्व लेखकको शैक्षिकज्ञानको पृष्ठभूमी र तथ्यगत वैज्ञानिक आधारको बारे सोचौं ।

Dr. Buddhi prasad paudel 

नेपालको संविधान सम्बन्धी महत्त्वपूर्ण बहुवैकल्पिक प्रश्नोत्तर

 * नेपालमा हालसम्म कतिवटा संविधान घोषणा भएका छन्?

   (क) ६

   (ख) ७

   (ग) ८

   (घ) ९

 * नेपालको पहिलो लिखित संविधान कुन हो?

   (क) नेपालको संविधान, २०७२

   (ख) नेपालको अन्तरिम शासन विधान, २००७

   (ग) नेपाल सरकार वैधानिक कानुन, २००४

   (घ) नेपालको अन्तरिम संविधान, २०६३

 * नेपालको अन्तरिम शासन विधान, २००७ कहिले जारी भएको थियो?

   (क) २००४

   (ख) २००७

   (ग) २०६३

   (घ) २०७२

 * नेपालको संविधान, २०७२ संविधानसभाबाट कहिले पारित भयो?

   (क) २०७२ भाद्र ३०

   (ख) २०७२ असोज ३

   (ग) २०७२ माघ १०

   (घ) कुनै पनि होइन

 * नेपालको संविधान, २०७२ कहिले घोषणा भयो?

   (क) २०७२ भाद्र ३०

   (ख) २०७२ असोज ३

   (ग) २०७२ माघ १०

   (घ) कुनै पनि होइन

 * नेपालको संविधान, २०७२ जारी हुँदा नेपालका प्रधानमन्त्री को थिए?

   (क) सुशील कोइराला

   (ख) रामवरण यादव

   (ग) सुवास नेम्वाङ

   (घ) कृष्णप्रसाद सिटौला

 * नेपालको संविधान, २०७२ जारी हुँदा नेपालका राष्ट्रपति को थिए?

   (क) सुशील कोइराला

   (ख) रामवरण यादव

   (ग) सुवास नेम्वाङ

   (घ) कृष्णप्रसाद सिटौला

 * नेपालको संविधान प्रमाणित गर्ने सभामुख को थिए?

   (क) सुशील कोइराला

   (ख) रामवरण यादव

   (ग) सुवास नेम्वाङ

   (घ) कृष्णप्रसाद सिटौला

 * नेपालको संविधानको मस्यौदा समितिका अध्यक्ष को थिए?

   (क) सुशील कोइराला

   (ख) रामवरण यादव

   (ग) सुवास नेम्वाङ

   (घ) कृष्णप्रसाद सिटौला

 * संविधान जारी हुँदाका बेला संविधानसभामा कुल सदस्य संख्या कति थियो?

   (क) ५९८ जना

   (ख) ५०७ जना

   (ग) २५ जना

   (घ) ३०८ जना

 * नेपालको संविधानको पक्षमा कति जना सदस्यले मतदान गरेका थिए?

   (क) ५९८ जना

   (ख) ५०७ जना

   (ग) २५ जना

   (घ) ३०८ जना

 * नेपालको संविधानको विपक्षमा कति जना सदस्यले मतदान गरेका थिए?

   (क) ५९८ जना

   (ख) ५०७ जना

   (ग) २५ जना

   (घ) ३०८ जना

 * नेपालको संविधानमा कति भाग रहेका छन्?

   (क) ३४

   (ख) ३५

   (ग) ३६

   (घ) ३०८

 * नेपालको संविधानमा कति धारा रहेका छन्?

   (क) ३४

   (ख) ३५

   (ग) ३६

   (घ) ३०८

 * नेपालको संविधानमा कति अनुसूची रहेका छन्?

   (क) ७

   (ख) ८

   (ग) ९

   (घ) १०

 * नेपालको संविधान हालसम्म कति पटक संशोधन भएको छ?

   (क) १

   (ख) २

   (ग) ३

   (घ) ४

 * नेपालको संविधानको पहिलो संशोधन कहिले भएको थियो?

   (क) २०७२।११।१६

   (ख) २०७७।०३।०४

   (ग) २०७२।०७।०३

   (घ) कुनै पनि होइन

 * नेपालको संविधानको दोस्रो संशोधन कहिले भएको थियो?

   (क) २०७२।११।१६

   (ख) २०७७।०३।०४

   (ग) २०७२।०७।०३

   (घ) कुनै पनि होइन

 * नेपालको मूल कानून कुन हो?

   (क) ऐन

   (ख) नियम

   (ग) संविधान

   (घ) अध्यादेश

 * नेपालको सार्वभौमसत्ता र राजकीयसत्ता कसमा निहित रहेको छ?

   (क) राष्ट्रपति

   (ख) प्रधानमन्त्री

   (ग) नेपाली जनता

   (घ) संसद

 * नेपालमा बोलिने सबै मातृभाषाहरूलाई के भनिन्छ?

   (क) राष्ट्रभाषा

   (ख) सरकारी कामकाजको भाषा

   (ग) प्रान्तीय भाषा

   (घ) स्थानीय भाषा

 * नेपालको सरकारी कामकाजको भाषा कुन हो?

   (क) अंग्रेजी

   (ख) हिन्दी

   (ग) नेपाली (देवनागरी लिपिमा)

   (घ) मैथिली

 * नेपालको राष्ट्रिय झण्डाको आकार कस्तो छ?

   (क) आयातकार

   (ख) गोलाकार

   (ग) दुई त्रिकोणीय आकार

   (घ) वर्गकार

 * नेपालको राष्ट्रिय झण्डामा माथिल्लो भागमा के रहेको छ?

   (क) सूर्य

   (ख) चन्द्रमा

   (ग) तारा

   (घ) लालीगुराँस

 * नेपालको राष्ट्रिय झण्डामा तल्लो भागमा के रहेको छ?

   (क) सूर्य

   (ख) चन्द्रमा

   (ग) तारा

   (घ) लालीगुराँस

 * नेपालको राष्ट्रिय गान कुन अनुसूचीमा उल्लेख गरिएको छ?

   (क) अनुसूची-१

   (ख) अनुसूची-२

   (ग) अनुसूची-३

   (घ) अनुसूची-४

 * नेपालको निशान छाप कुन अनुसूचीमा उल्लेख गरिएको छ?

   (क) अनुसूची-१

   (ख) अनुसूची-२

   (ग) अनुसूची-३

   (घ) अनुसूची-४

 * नेपालको राष्ट्रिय फूल के हो?

   (क) गुलाब

   (ख) कमल

   (ग) लालीगुराँस

   (घ) सयपत्री

 * नेपालको राष्ट्रिय जनावर के हो?

   (क) बाघ

   (ख) हात्ती

   (ग) गाई

   (घ) पाटेबाघ

 * नेपालको राष्ट्रिय पक्षी के हो?

   (क) मयूर

   (ख) डाँफे

   (ग) सुगा

   (घ) कोइली

 * नेपालको राष्ट्रिय रंग कुन हो?

   (क) रातो

   (ख) निलो

   (ग) सिम्रिक

   (घ) सेतो

 * नेपालको संविधान अनुसार कति प्रकारको नागरिकताको व्यवस्था गरिएको छ?

   (क) २

   (ख) ३

   (ग) ४

   (घ) ५

 * गैरआवासीय नेपाली नागरिकता प्राप्त गरेको व्यक्तिले कुन अधिकार उपभोग गर्न पाउँदैन?

   (क) आर्थिक अधिकार

   (ख) सामाजिक अधिकार

   (ग) राजनैतिक अधिकार

   (घ) सांस्कृतिक अधिकार

 * नेपालको संविधानमा कतिवटा मौलिक हकहरू रहेका छन्?

   (क) २९

   (ख) ३०

   (ग) ३१

   (घ) ३२

 * सम्मानपूर्वक बाँच्न पाउने हक संविधानको कुन धारामा रहेको छ?

   (क) धारा १६

   (ख) धारा १७

   (ग) धारा १८

   (घ) धारा १९

 * कुनै कसूरको अभियोग लागेको व्यक्तिलाई आफ्नोविरुद्ध साक्षी हुन बाध्य पारिने छैन भन्ने व्यवस्था कुन हक अन्तर्गत पर्दछ?

   (क) स्वतन्त्रताको हक

   (ख) न्याय सम्बन्धी हक

   (ग) शोषण विरुद्धको हक

   (घ) समानताको हक

 * अपराध पीडितलाई आफू पीडित भएको मुद्दाको अनुसन्धान तथा कारबाही सम्बन्धी जानकारी पाउने हक कुन धारामा उल्लेख छ?

   (क) धारा २०

   (ख) धारा २१

   (ग) धारा २२

   (घ) धारा २३

 * पक्राउ परेको वा थुनामा रहेको व्यक्तिलाई शारीरिक वा मानसिक यातना दिइने छैन भन्ने व्यवस्था कुन हक अन्तर्गत पर्दछ?

   (क) न्याय सम्बन्धी हक

   (ख) अपराध पीडितको हक

   (ग) यातना विरुद्धको हक

   (घ) निवारक नजरबन्द विरुद्धको हक

 * कसैलाई पनि बेचबिखन गर्न, दास वा बाँधा बनाउन पाइने छैन भन्ने व्यवस्था कुन हक अन्तर्गत पर्दछ?

   (क) स्वतन्त्रताको हक

   (ख) समानताको हक

   (ग) शोषण विरुद्धको हक

   (घ) रोजगारीको हक

 * प्रत्येक नागरिकलाई आधारभूत तहसम्मको शिक्षा अनिवार्य र निःशुल्क तथा माध्यमिक तहसम्मको शिक्षा निःशुल्क पाउने हक कुन धारामा उल्लेख छ?

   (क) धारा ३०

   (ख) धारा ३१

   (ग) धारा ३२

   (घ) धारा ३३

 * प्रत्येक नागरिकलाई राज्यबाट आधारभूत स्वास्थ्य सेवा निःशुल्क प्राप्त गर्ने हक कुन धारामा उल्लेख छ?

   (क) धारा ३४

   (ख) धारा ३५

   (ग) धारा ३६

   (घ) धारा ३७

 * प्रत्येक महिलालाई लैंगिक भेदभाव विना समान वंशीय हक हुनेछ भन्ने व्यवस्था कुन धारामा उल्लेख छ?

   (क) धारा ३७

   (ख) धारा ३८

   (ग) धारा ३९

   (घ) धारा ४०

 * सम्पत्ति तथा पारिवारिक मामिलामा दम्पतीको समान हक हुनेछ भन्ने व्यवस्था कुन हक अन्तर्गत पर्दछ?

   (क) समानताको हक

   (ख) महिलाको हक

   (ग) सामाजिक न्यायको हक

   (घ) उपभोक्ताको हक

 * पैतृक सम्पत्तिमा लैंगिक भेदभाव विना सबै सन्तानको समान हक हुनेछ भन्ने व्यवस्था कुन धारामा उल्लेख छ?

   (क) धारा १६

   (ख) धारा १८

   (ग) धारा ३८

   (घ) धारा ४०

 * नागरिकका कर्तव्यहरू संविधानको कुन धारामा उल्लेख छन्?

   (क) धारा ४७

   (ख) धारा ४८

   (ग) धारा ४९

   (घ) धारा ५०

 * नेपालको संविधान अनुसार नागरिकका कतिवटा कर्तव्यहरू रहेका छन्?

   (क) २

   (ख) ३

   (ग) ४

   (घ) ५

 * राज्यका निर्देशक सिद्धान्तहरू संविधानको कुन धारामा रहेका छन्?

   (क) धारा ४९

   (ख) धारा ५०

   (ग) धारा ५१

   (घ) धारा ५२

 * राज्यका नीतिहरू संविधानको कुन धारामा रहेका छन्?

   (क) धारा ४९

   (ख) धारा ५०

   (ग) धारा ५१

   (घ) धारा ५२

 * नेपालको संविधान अनुसार राज्यको संरचना कति तहको रहेको छ?

   (क) २

   (ख) ३

   (ग) ४

   (घ) ५

 * गाउँपालिका र नगरपालिकाबीच समन्वय गर्न के गठन हुन्छ?

   (क) जिल्ला समन्वय समिति

   (ख) जिल्ला सभा

   (ग) गाउँ कार्यपालिका

   (घ) नगर कार्यपालिका

आयुर्वेदको चमत्कार: एकै डोजमा नर्सको वर्षौं पुरानो खोकी निको !

          भक्तपुरका आयुर्वेदिक चिकित्सक डा. नरेन्दप्रसाद गिरीले आफ्नो चिकित्सा अनुभव सुनाउँदै भनेका छन्, "आयुर्वेद रोग लाग्नै नदिने र लागिहालेमा उपचार गर्ने अद्भुत विज्ञान हो।" उनले हालै शिक्षण अस्पतालमा कार्यरत २४ वर्षीया एक नर्सको घटना सुनाए, जसलाई वर्षौंदेखि लगातार खोकी लागिरहेको थियो। टीबीको औषधि सेवन गरिरहे पनि उनको खोकी र स्वाँस्वाँ हुने समस्या कम भएको थिएन।

        ती नर्स भक्तपुर जिल्ला आयुर्वेद स्वास्थ्य केन्द्रमा डा. नरेन्द्रलाई भेट्न आइपुगिन्। डा. नरेन्द्रले उनको स्वास्थ्य परीक्षण गरे र टीबीको औषधि नियमित खान सल्लाह दिए। तर, खोकीको लागि उनले एक मात्रा आयुर्वेदिक औषधि दिए।

        त्यो एक मात्रा औषधिले यस्तो अचम्म काम गर्‍यो कि नर्सले तुरुन्तै राहत महसुस गरिन्। एक हप्तापछि फलोअपमा आउँदा उनले भनिन्, "डाक्टरसाप, एक डोज औषधिले नै ५० प्रतिशतभन्दा बढी खोकी ठिक भयो! यो त चमत्कार नै हो!" एक हप्तामा उनको ७५ प्रतिशत खोकी कम भइसकेको थियो र श्वासप्रश्वास पनि सहज भएको थियो।

        डा. नरेन्द्रले बताए, "ती नर्सले टीबीको औषधि पनि खाइरहेकी थिइन् र आयुर्वेदिक औषधि पनि सेवन गरिन्। पछि उनको खोकी पूर्ण रूपमा निको भयो र श्वासप्रश्वासको समस्यामा पनि धेरै सुधार आयो।"

            यति मात्र होइन, डा. नरेन्द्रले अर्को घटना पनि सुनाए। नरदेवी आयुर्वेद चिकित्सालयमा इन्टर्नसिप गर्दा २५ वर्षीया एक युवती पेट दुख्ने समस्या लिएर आइन्। उनले ग्यास्ट्रिकको औषधि खाइरहेकी थिइन्, तर डा. नरेन्द्रलाई उनको समस्या ग्यास्ट्रिक नभएको शंका लाग्यो। उनले अल्ट्रासाउन्ड गर्न सल्लाह दिएपछि युवतीको मिर्गौलामा पत्थरी भएको पत्ता लाग्यो। सही उपचारपछि उनको पेट दुख्ने समस्या समाधान भयो। डा. नरेन्द्रले भने, "मैले उनको उपचार त गरिनँ, तर सही सल्लाह दिएँ जसले गर्दा उनको रोग पहिचान भयो र उपचार सम्भव भयो।"

           भक्तपुरमा जन्मिएका डा. नरेन्द्रले आयुर्वेदमा स्नातक (बीएएमएस) र स्नातकोत्तर (एमडी) सम्मको अध्ययन सरकारी छात्रवृत्तिमा पूरा गरेका छन्। उनी हाल नुवाकोटस्थित आयुर्वेद तथा वैकल्पिक चिकित्सालयको प्रमुखको रूपमा कार्यरत छन्, जहाँ दैनिक सयौं बिरामी उपचारका लागि आउँछन्। डा. नरेन्द्रले आयुर्वेद चिकित्सा पद्धतिप्रति मानिसहरूको आकर्षण बढ्दै गएको अनुभव सुनाए। आफ्नो व्यस्त समयको बाबजुद पनि उनी आयुर्वेदसँग सम्बन्धित अनुसन्धानमा सक्रिय छन् र उनका लेखहरू विभिन्न जर्नलमा प्रकाशित छन्।

       यसरी, डा. नरेन्द्रका अनुभवले आयुर्वेद चिकित्सा पद्धतिको प्रभावकारिता र सही निदानको महत्त्वलाई उजागर गर्दछ।

आयुर्वेद बहुविकल्पीय प्रश्नोत्तरहरू (MCQs)

 

 अर्डर गर्न यहाँ क्लिक गर्नुहोस् |

 

आयुर्वेदमा शरीरका कति धातुहरू (तन्तुहरू) हुन्छन्?

(A) ५

(B) ६

(C) ७

(D) ८

उत्तर: (C) ७

 

"सुश्रुत संहिता" मुख्यतः कुन विषयसँग सम्बन्धित छ?

(A) सर्जरी

(B) औषध निर्माण

(C) योग

(D) आयुर्वेद दर्शन

उत्तर: (A) सर्जरी

 

आयुर्वेद अनुसार कफ दोष कुन ऋतुमा बढी हुन्छ?

(A) शरद

(B) हेमन्त

(C) बसन्त

(D) गृष्म

उत्तर: (C) बसन्त

 

"अष्टांग आयुर्वेद" अन्तर्गत "भूतविद्या" कुन विषयसँग सम्बन्धित छ?

(A) मानसिक रोग

(B) हड्डी रोग

(C) नसा सम्बन्धी रोग

(D) प्रसूति तथा स्त्री रोग

उत्तर: (A) मानसिक रोग

 

 

आयुर्वेदमा "त्रिदोष" को असन्तुलन के कारण हुन्छ?

(A) आहार

(B) वातावरण

(C) मानसिक स्थिति

(D) माथिका सबै

उत्तर: (D) माथिका सबै

 

"आरोग्यम धनसंपदा" भन्ने वाक्यांशको अर्थ के हो?

(A) स्वास्थ्य नै सबैभन्दा ठूलो धन हो

(B) धन आर्जन नै मुख्य लक्ष्य हो

(C) आरोग्य जीवनको अन्त्य हो

(D) औषधिले मात्र स्वास्थ्य मिल्छ

उत्तर: (A) स्वास्थ्य नै सबैभन्दा ठूलो धन हो

 

"शिरोधारा" कुन प्रकारको उपचार हो?

(A) मसाज

(B) तेल प्रवाह चिकित्सा

(C) योग

(D) शल्यचिकित्सा

उत्तर: (B) तेल प्रवाह चिकित्सा

 

"पञ्चकर्म" मा कति प्रकारका मुख्य शुद्धिकरण प्रक्रिया छन्?

(A) २

(B) ३

(C) ५

(D) ७

उत्तर: (C) ५

 

"नेत्र चिकित्सा" लाई आयुर्वेदमा के भनिन्छ?

(A) शल्य

(B) शालाक्य

(C) कायचिकित्सा

(D) रसायन

उत्तर: (B) शालाक्य

 

वात, पित्त, कफ मध्ये कुन दोष शरीरमा चिसोपन ल्याउने काम गर्छ?

(A) वात

(B) पित्त

(C) कफ

(D) कुनै पनि होइन

उत्तर: (C) कफ

 

आयुर्वेद अनुसार “ओजस” के हो?

(A) शरीरको बल वा प्रतिरक्षा प्रणाली

(B) शरीरमा रहेको कफ दोष

(C) रक्त संचार प्रणाली

(D) शरीरको तापमान

उत्तर: (A) शरीरको बल वा प्रतिरक्षा प्रणाली

 

 

आयुर्वेदमा "धातु" कति प्रकारका हुन्छन्?

(A) ५

(B) ६

(C) ७

(D) ८

उत्तर: (C) ७ (रस, रक्त, मांस, मेद, अस्थि, मज्जा, शुक्र)

 

"कफ" दोष मुख्यतः शरीरको कुन भागमा बस्ने गर्दछ?

(A) पेट

(B) छाती

(C) टाउको

(D) खुट्टा

उत्तर: (B) छाती

 

वात, पित्त, कफ मध्ये कुन दोषले शरीरलाई स्फूर्त बनाउने काम गर्छ?

(A) वात

(B) पित्त

(C) कफ

(D) कुनै पनि होइन

उत्तर: (A) वात

 

"आयुर्वेद" शब्दको अर्थ के हो?

(A) जीवनको विज्ञान

(B) रोगहरूको ज्ञान

(C) औषधि निर्माणको ज्ञान

(D) शरीर विज्ञान

उत्तर: (A) जीवनको विज्ञान

 

"स्वस्थवृत्त" कुन विषयसँग सम्बन्धित छ?

(A) रोग निदान

(B) स्वस्थ जीवनशैली

(C) औषधि निर्माण

(D) शल्यक्रिया

उत्तर: (B) स्वस्थ जीवनशैली

 

आयुर्वेदमा कुन स्वादलाई "अम्ल" भनिन्छ?

(A) पिरो

(B) अमिलो

(C) नुनिलो

(D) तीतो

उत्तर: (B) अमिलो

 

कुन ऋतुमा पित्त दोष बढी हुने गर्दछ?

(A) गृष्म

(B) वर्षा

(C) शरद

(D) हेमन्त

उत्तर: (C) शरद

आयुर्वेद अनुसार निद्रा कहिले उपयुक्त मानिन्छ?

(A) सूर्यास्तपछि

(B) मध्यरात

(C) सूर्योदय पछि

(D) बिहान ४ बजे

उत्तर: (A) सूर्यास्तपछि

 

आयुर्वेद अनुसार "त्रिदोष" को असन्तुलनलाई के भनिन्छ?

(A) स्वस्थ अवस्था

(B) रोग अवस्था

(C) सामान्य अवस्था

(D) मानसिक अवस्था

उत्तर: (B) रोग अवस्था

 

आयुर्वेद बहुविकल्पीय प्रश्नोत्तरहरू (MCQs)

        

1) आयुर्वेदको उत्पत्ति कुन वेदबाट भएको मानिन्छ? 

(A) ऋग्वेद                 (B) सामवेद                (C) अथर्ववेद                 (D) यजुर्वेद 

उत्तर: (C) अथर्ववेद 

2) आयुर्वेदका अनुसार मानव शरीरमा कति प्रकारका दोषहरू हुन्छन्? 

(A) २                     (B) ३                         (C) ४                                     (D) ५ उत्तर: 

(B) ३ (वात, पित्त, कफ) 

 3) आयुर्वेदमा "त्रिदोष सिद्धान्त" कुन ग्रन्थमा विस्तृत रूपमा वर्णन गरिएको छ? 

(A) चरक संहिता     (B) सुश्रुत संहिता     (C) अष्टाङ्ग हृदय                     (D) सबै 

उत्तर: (D) सबै 

 4) "चरक संहिता" का लेखक को हुन्?

(A) चरक                     (B) धन्वन्तरी                 (C) सुश्रुत                 (D) पतञ्जलि 

उत्तर: (A) चरक 

 5) आयुर्वेदमा कुल कति उपस्थम्भहरू (सहायक स्तम्भहरू) उल्लेख छन्?

(A) ३                                 (B) ४                         (C) ५                     (D) ६ 

उत्तर: (A) ३ (आहार, निद्रा, ब्रह्मचर्य) 

 6) आयुर्वेदका अनुसार "अग्नि" केलाई जनाउँछ? 

(A) पाचन शक्ति                 (B) शरीरको तापक्रम                 (C) आत्मा                 (D) रक्त सञ्चार 

उत्तर: (A) पाचन शक्ति 

 7) "कायचिकित्सा" कुन विषयसँग सम्बन्धित छ?

(A) बालरोग                     (B) सामान्य चिकित्सा             (C) हड्डी तथा संधि रोग             (D) सर्जरी 

उत्तर: (B) सामान्य चिकित्सा 

 8) आयुर्वेद अनुसार पित्त दोषको प्रमुख गुण कुन हो? 

(A) चिसो                         (B) तातो                         (C) भारी                     (D) सुख्खा 

उत्तर: (B) तातो 

 9) "रसायन चिकित्सा" को मुख्य उद्देश्य के हो? 

(A) रोग उपचार                 (B) जीवनशैली सुधार            (C) शरीरलाई पुनर्यौवन गराउने      (D) दुबै (B) र (C) 

उत्तर: (D) दुबै (B) र (C) 

 10) आयुर्वेद अनुसार "प्राण वायु" कुन अंगमा प्रमुख रूपमा कार्य गर्छ? 

(A) फोक्सो                     (B) मुटु                         (C) पेट                         (D) मस्तिष्क 

उत्तर: (D) मस्तिष्क

प्रदेश लोक सेवा आयोग कोशी प्रदेश, विराटनगर प्रदेश निजामती सेवा तथा स्थानीय सरकारी सेवा अन्तर्गत स्वास्थ्य सेवा, आयुर्वेद समूह, जनरल आयुर्वेद उपसमूह, चौथो तह, वैद्य पदको खुला प्रतियोगितात्मक परीक्षाको पाठ्यक्रम

Vacancy announcement

 

Provincial Public Service Commission

Gandaki Province

Open and Inclusive Competitive Written Examination for the Post of Provincial/Local Health Service, Ayurveda Group, Fourth Level, Vaidya

Examination Date: 2080/12/17

Time: 2 hours 15 minutes

Paper: Second

Full Marks: 100

Answers to the following questions must be written separately in the answer book according to the section, otherwise the answer book will be rejected.

Section-A

1. Write 5 mammalian substances mentioning the diseases of teething.

(2.5+2.5-5)

Write the diagnosis, symptoms and treatment of blood clots.

(5)

- According to Rasa Shastra, write the names of metals and write the general method of purification of metals.

(2.5+2.505)

Write the type and location of bile.

(2.5+2.5-5)

What are the seven substances in the science of Dravyaguna? Define them.

(5)

6. Write the introduction and preparation method of Ksharasutra.

(5)

7. Write the diagnosis, symptoms and treatment of acid-pitta disease.

(4+3+3=10)

5/ What are the natural defects of mercury? Write about the eight rituals of mercury.

Section-B

(5+5=10)

Write the introduction, importance of Pranayama and the method of performing Kapalbhati Pranayama.

(5)

10. Explain the natural change of the body's defects in twenty-four hours by introducing the biological clock according to Ayurveda. (4)

11. Write the introduction of sweat and what are the eligible and ineligible sweats.

(5)

12. Make the latest vaccination schedule issued by the Government of Nepal and explain the vaccinations given against various diseases. (5)

Write the types of high blood pressure and its management.

14. Which human resources are registered by the Ayurvedic Medical Council and what is the minimum qualification for them?

(5)

15. Explain the destruction of the people and shed light on the unimaginable speed and the diseases caused by maintaining that speed.

(5+5=10)

16. Introduce the act of sweating and explain the method and quantity of sweating according to the differences in location.

- Ended -

(5)

(10)

Provincial Public Service Commission Lumbini Province

Provincial Public Service Commission Lumbini Province Syllabus for the open and internal competitive examination for the posts of Health Service, Ayurveda Group, Assistant Fifth Level, Kabiraj under the Provincial Civil Service and Local Government Service Syllabus for the open and internal competitive examination for the posts of Health Service, Ayurveda Group, Assistant Fifth Level, Kabiraj under the Provincial Civil Service and Local Government Service

Karnali Province Public Service Kaviraj Revised Syllabus 2081/09/22